Asiel & migratie
Het is moreel amper te bevatten dat we als rijke Westen de hele planeet ontregelen met onze verbranding van fossiele brandstoffen. Voorkomen dat de temperatuur verder oploopt, is voorkomen dat onze buren uit vaak armere landen hun huis en haard moeten ontvluchten omdat het er simpelweg onleefbaar is geworden, door hitte, droogte, zeespiegelstijging of overstroming. De regio’s werken hard om het hier voor elkaar te krijgen. Als in de formatie ook nog internationaal afspraken gemaakt worden over het tegengaan van ontbossing en het ter plekke investeren in duurzame opwek, dan komen we alweer een heel eind.
Wonen & ruimte
We zullen meer woningen moeten bouwen. Goed dat we dan ook meteen ruimte creëren voor duurzame opwek, opslag en infrastructuur. Van die huizen zonder stroom wordt ook niemand blij. Dus ja, er is de nodige ruimte nodig, niet alleen voor wonen, werken en verplaatsen, maar ook voor de energievoorziening die daarbij hoort.
Landbouw & stikstof
Landbouw kan wellicht weer perspectief krijgen door met de lokale omgeving samen te werken aan agri-pv en windturbines. Helderheid over milieunormen voor windturbines is belangrijk. Net als stikstofruimte voor vergunningen voor energie-infra en schone opwek.
Defensie & veiligheid
Wie had dat gedacht? Dat Donald en Mark ons gewoon verplichten om 5% van ons BBP te gaan uitgeven aan duurzame opwek? Ga maar na: weerbaarheid, onafhankelijkheid van Russisch gas en olie uit het Midden-Oosten. Energieonafhankelijkheid lukt alleen maar met meer eigen opwek op zee en land.
Economische ontwikkeling
Geen aansluiting op het elektriciteitsnet kunnen krijgen de komende tien jaar, helpt niet echt voor een goed ondernemersklimaat. En elke twee jaar nieuwe beperkingen in duurzame opwek, in financieringsconstructies en zo verder, helpen ook niet mee aan een duurzaam investeringsplan. Daarom vragen regio’s om een heldere stip op de horizon. En financiering die zo in elkaar zit dat decentrale oplossingen beloond worden. En om langetermijnfinanciering, want ja, het is een langetermijnopgave.
Vijf klimaatonderwerpen dus, die ook het dilemma rond migratie, woningbouw, economie, natuur, landbouw en de veiligheid van ons land een stap verder helpen:
- Energierechtvaardigheid
- Fysieke- en stikstofruimte voor duurzame opwek en energie-infra
- Het tegengaan van netcongestie en het belonen van decentrale oplossingen
- Energie als vitale functie voor weerbaarheid
- Een lange termijn doel met lange termijn financiering.
Ik hoop van harte dat de formatie lukt. En dat mijn dochter, 15 is ze, bij de volgende Tweede Kamer verkiezingen zelf mag stemmen. Laten we onder de kerstboom uitzien naar stabiele jaren, en vooral ook jaren van verbondenheid en vrede.